Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Το άρθρο αυτό σας το προσφέρει ο συνδρομητής Σέτα Ζακιάν.

Γίνετε συνδρομητής για να μπορείτε να τα μοιραστείτε και εσείς.

Χρόνος ανάγνωσης:
5'
Κείμενο:
68fc5a66e53_mv2.gif

Τα GIF κατακτούν τον κόσμο

Κουνιούνται για να αντικαταστήσουν τις λέξεις, γίνονται τέχνη και τρόπος επικοινωνίας. Τι όμως είναι τα GIF;

Το GIF μετράει ήδη 29 χρόνια ζωής, αφού δημιουργήθηκε το 1987 από τον Steve Wilhite, έναν μηχανικό που εργαζόταν για την CompuServe. Ο Wilhite ίσως δεν θα φανταζόταν ότι κάποτε (το 2013) θα κέρδιζε ένα βραβείο συνολικής προσφοράς στα Webby Awards, τα πιο σημαντικά βραβεία για το Διαδίκτυο. Έναν χρόνο πριν, το 2012, το Oxford University Press είχε ανακηρύξει το GIF λέξη της χρονιάς.

Ένα λεπτό! Καταρχήν πώς προφέρεται;

Ο διάλογος είναι ατελείωτος σχετικά με το αν προφέρεται «γκιφ» ή «τζιφ». Ο ίδιος ο Wilhite το λέει «τζιφ». Τελεία και παύλα.

Μια μικρή μεγάλη ιδέα

Το GIF προέρχεται από τα αρχικά των λέξεων Graphics Interchange Format. H επίσημη ετυμολογία στα Oxford Dictionaries το αναφέρει ως ένα φορμάτ για αρχεία εικόνας χωρίς απώλειες που υποστηρίζει στατικές εικόνες, αλλά και animations. To GIF έχει περιορισμούς στην χρωματική του παλέτα, κάτι που το καθιστά λιγότερο κατάλληλο για αναπαραγωγή φωτογραφιών, αλλά ιδανικό για πιο απλές εικόνες με γραφικά ή λογότυπα με λιγότερα χρώματα. Γιατί μπορεί το συγκριμένο φορμάτ να μην είναι πλούσιο σε χρώματα, αλλά αυτό που το έκανε να ξεχωρίσει είναι ότι έχει την δυνατότητα να συμπιέζει την εικόνα αρκετά, έχοντας ως αποτέλεσμα ένα αρχείο εικόνας με πολύ μικρό σχετικά μέγεθος, κάτι πολύ βολικό για τη μεταφορά δεδομένων στα πρώτα χρόνια του Διαδικτύου, όταν τα μόντεμ ήταν ακόμα πολύ αργά.

Επιπλέον το αρχείο GIF υποστηρίζει animation. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι μέσα σε ένα τέτοιο αρχείο μπορούμε να έχουμε κίνηση, καθώς έχει τη δυνατότητα αποθήκευσης πολλαπλών εικόνων στο ίδιο αρχείο. Αυτό ακριβώς το γεγονός ήταν που εκτόξευσε τη δημοτικότητα του στα μέσα της δεκαετίας του 1990 και το GIF άρχισε να βρίσκεται πλέον παντού. Σας θυμίζει κάτι το Dancing Banana, το Oogachaka Baby και η Φωτιά, μερικά από τα πρώτα animated GIF;

Image
dancing-banana.gif
Image
fire.gif

Εκείνη την εποχή τα μικρά αυτά αρχεία ήταν ένας εύκολος τρόπος να “ζωντανέψεις” ένα email. Γενικά δεν υπήρχε ιστοσελίδα που να μην είχε κάποια εικόνα που να στριφογυρίζει, να αναβοσβήνει και γενικά να κουνιέται.

Image
underconstructionbanner1.gif

Στα τέλη του ’90, πολλοί καλλιτέχνες ξεκίνησαν να ψάχνουν και να πειραματίζονται με αυτό το μέσο για να δημιουργήσουν διαδικτυακές εμπειρίες. Η Ρωσίδα Olia Lialina, μια από τους πρωτοπόρους καλλιτέχνες του Διαδικτύου, χρησιμοποίησε το GIF για να δημιουργήσει το «My boyfriend came back from the war» και το «Midnight», μια μορφή διαδυκτιακής τέχνης. Επίσης την ίδια εποχή, ο Αμερικάνος Chuck Poynter δημιούργησε σαν χόμπι μία συλλογή από εκατοντάδες εξαιρετικά animations, όπως αυτά του Dance Fever και το καταπληκτικό Dancing Girl.

Image
hulagirl.gif
Image
dgirl-videoworks.gif

Στις αρχές του 2000, η πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης του MySpace έδωσε πάλι ώθηση στα αρχεία GIF, χρησιμοποιώντας υπερβολικά γραφικά με γκλίτερ.

Image
glitter-graphic.gif

Την υπερβολική αυτή χρήση των γραφικών διαδέχτηκε σύντομα το Facebook, που την εποχή εκείνη, σε αντίθεση με το MySpace, είχε ένα πολύ απλό και καθαρό layout. Για κάποια χρόνια τα GIF δεν ήταν πολύ δημοφιλή, τo 2010 όμως ξαναβρήκαν νόημα ύπαρξης μέσα από τα νέα κοινωνικά δίκτυα Tumblr και Reddit. Παρόλα αυτά, δεν υπήρχε ακόμα ένας εύκολος τρόπος να ψάξεις και να μοιραστείς ένα GIF, έτσι το 2012 δημιουργήθηκε το Giphy, μια πλατφόρμα-αρχείο που είναι βασικά υπεύθυνη για την εξάπλωση του GIF και μέσω του οποίου έχεις την δυνατότητα να βρεις αυτό που ταιριάζει στην περίπτωσή σου και μετά να το μοιραστείς με όποιο τρόπο θέλεις.
Image
thelighting-nickolson-confused.gif
Παράλληλα άρχισε να παρατηρείται η χρήση του “reaction GIF” ή “storytelling GIF”, δηλαδή μικρά χιουμοριστικά βιντεάκια σε συνεχή επανάληψη (loop), με κλιπάκια από γνωστά τηλεοπτικά σήριαλ ή κινηματογραφικές ταινίες. Αυτά τα animated GIFs, που είναι και τα πιο διαδεδομένα σήμερα, χρησιμοποιούνται πλέον για να εκφράσουν λέξεις, συναισθήματα ή τη διάθεσή κάποιου γενικότερα, σε όλες τις διαδυκτιακές επικοινωνίες, emails και blogs.

Image
seinfield-celebrate.gif

Σύμφωνα με έρευνες μάρκετινγκ, έχει αποδειχτεί πλέον ότι η χρήση των GIF σε διαφημίσεις και καμπάνιες αυξάνουν τα κέρδη.
Πρόσφατα, μέσα κοινωνικής δικτύωσης όπως το Twitter και το Facebook είδαν αυτή την προοπτική και ακολούθησαν στην υποστήριξη των GIF, ενώ άλλα social media δημιούργησαν αντίστοιχες δικές τους εφαρμογές για δημιουργία κινούμενων εικόνων που επαναλαμβάνονται, όπως π.χ. έκανε το Instagram με το Boomerang.

But is it art?

Παράλληλα με το κυρίαρχο ρεύμα, αναδείχτηκαν και πολλοί καλλιτέχνες οι οποίοι πειραματίστηκαν με το μέσο του GIF, ανεβάζοντάς το σε νέα επίπεδα. Tα τελευταία χρόνια η πλατφόρμα του Tumblr αποτελεί το κατάλληλο σημείο ανάπτυξης αυτής της μορφής τέχνης, γνωστής ως GIF art. Αυτό το καλλιτεχνικό κίνημα των GIF οδήγησε στην δημιουργία καταπληκτικών μίνι έργων τέχνης. Κάποια χιουμοριστικά και καρτουνίστικα, άλλα με αφηρημένα γεωμετρικά σχέδια, κάποια μοιάζουν σαν να σε υπνωτίζουν, κάποια δανείζονται vintage εικόνες ενώ σε άλλα βλέπεις καταπληκτικές λεπτομέρειες που έχουν ζωντανέψει οι δημιουργοί τους.

Image
clouds_un-gif-dans-ta-gueule.gif
[Un gif dans ta gueule]
Aπό αυτό το ρεύμα αναδείχθηκαν καλλιτέχνες όπως ο Patakk (Paolo Čerić), o Carl Burton, o Guillaume Kurkdjian, o Min Liu, η Laura Berger, o Konczakowski, o Daniel Savage, o Jonathan Stroh, ο Un gif dans ta gueule (Nicolas Monterrat).

Image
guillaume_kurkdjian-minitel.gif
[Guillaume Kurkdjian]

Image
patakk-red.gif
[Pattak]
Image
jonathan_stroh.gif
[Jonathan Stroh]
 

Image
min-liu-mushroom.gif
Min Liu]

 

Image
laura-berger.gif
[Laura Berger]

 

Tο Cinemagraph

Άλλη μια πολύ ενδιαφέρουσα μορφή GIF art είναι το Cinemagraph, κάτι ανάμεσα σε φωτογραφία και ζωντανό animation. Το Cinemagraph είναι “παιδί” του γραφίστα Kevin Burg και της φωτογράφου Jamie Beck και, όπως περιγράφουν οι δημιουργοί του, πετυχαίνουν αυτό το αποτέλεσμα, «απομονώνοντας και παγώνοντας μεγάλο μέρος της εικόνας και παράλληλα επιλέγοντας να ζωντανέψουν πολύ συγκεκριμένα σημεία». Δηλαδή, σαν μία ζωντανή στιγμή μέσα σε μια κατά τ’ άλλα στατική φωτογραφία.

Image
fashion-cinemagraph.gif
[Kevin Burg & Jamie Beck]

Image
cookie-cinemagraph.gif
[Kevin Burg & Jamie Beck]

Image
new-york-cinemagraph.gif
[Kevin Burg & Jamie Beck]

Όπως λέει ο φωτογράφος Brandon Tauszik, «το Cinemagraph δανείζεται στοιχεία από την κινούμενη εικόνα, όπως το “πέρασμα του χρόνου”, αλλά κρατάει παράλληλα το στοιχείο της “αποφασιστικής στιγμής” από τη φωτογραφική εικόνα”». Ο Tauszik χρησιμοποίησε Cinemagraphs για να εικονογραφήσει ένα αφιέρωμα στους έγχρωμους μπαρμπέρηδες του Oakland στο project με τίτλο Tapered Throne.

Image
btauszik_grid_audio.gif
[Brandon Tauszik]
«Η τέχνη του GIF είναι υποεκτιμημένη. Είναι όπως η φωτογραφία: είναι εύκολο να βγάλεις μια φωτογραφία, αλλά είναι δύσκολο να βγάλεις μια καλή φωτογραφία. Κάθε GIF είναι φτιαγμένο καρέ-καρέ και προκύπτει σαν αποτέλεσμα από μια σειρά συνειδητών αποφάσεων» λέει ο συνιδρυτής της Giphy. Ο Russell Armand της Phhhoto προσθέτει: «Δεν είναι το θέμα μόνο να κοιτάς απλά μια ωραία φωτογραφία, αλλά να “μπεις” μέσα της και να την βιώσεις». Είτε μας αρέσει, είτε όχι, το GIF, λίγο πριν κλείσει την τρίτη δεκαετία ύπαρξης του, βρίσκεται πλέον παντού και εκτός από αναπόσπαστο μέρος της καθημερινότητάς μας, έχει βρει πια τη θέση του και στην τέχνη και δεν σταματάει να εξελίσσεται. Ζήτω το GIF!
 

Image
washing-machine-konczakowski.gif
[Konczakowski]
Profile picture for user zakian
Σπούδασε γραφιστική στην Aθήνα και το Λονδίνο. Αφού εργάστηκε ως art director στην Adel/Saatchi & Saatchi, ξεκίνησε το δημιουργικό της γραφείο Setaprint. Σήμερα επιπλέον, κάνει εικονογραφήσεις με lettering και παράλληλα ενημερώνει καθημερινά το design blog της setaprint.net.

Newsletter
Τετάρτη 22.05.2024