Το κράτος κλείνει τα μάτια στη νοθεία καυσίμων

Στις 28 Απριλίου, η διεύθυνση Eμπορίου της γενικής διεύθυνσης βιώσιμης ανάπτυξης και κλιματικής αλλαγής της περιφέρειας Αττικής έστειλε στον Μ.Χ. το αποτέλεσμα της έρευνας που έκανε σχετικά με καταγγελία του. Στις 11 του ίδιου μήνα, ο πολίτης είχε καταγγείλει ότι το καινούργιο αυτοκίνητό του χάλασε αφότου ανεφοδιάσθηκε με καύσιμο σε πρατήριο της Λεωφόρου Αργυρουπόλεως. Ο Μ.Χ. αγόραζε καύσιμα από το εν λόγω πρατήριο διότι ήταν 5% φθηνότερο από τα άλλα πρατήρια της περιοχής. Δύο μέρες μετά την καταγγελία του, η διεύθυνση έστειλε υπαλλήλους για έλεγχο στο συγκεκριμένο πρατήριο. Πήραν δείγμα από τις δεξαμενές με βενζίνη σούπερ 95 RON, τα οποία έστειλαν στο Χημείο του Κράτους. Το Χημείο τα βρήκε κανονικά. Η υπηρεσία έστειλε μετά από επιμονή του πολίτη και το δείγμα που ο ίδιος είχε πάρει από το ντεπόζιτο στο Γενικό Χημείο του Κράτους και... ω του θαύματος: «Το δείγμα αμόλυβδης βενζίνης 95 RON το οποίο ήταν και το δείγμα καταγγελίας σύμφωνα με την υπ' αριθμόν Χ έκθεση εξέτασης δείγματος βρέθηκε μη κανονικό, νοθευμένο σε ποσοστό 100% με μείγμα ελαφρών λαδιών πετρελαίου, που περιέχουν μεθανόλη, διότι:

• Δεν ανιχνεύεται ο ιχνηθέτης κινιζαρίνη αντί για 3,0μγ/λ
• Περιέχει μεθανόλη σε ποσοστό 68%ν/ν αντί του μεγίστου επιτρεπόμενου 3%ν/ν
• Έχει περιεκτικότητα σε οξυγόνο 38%m/m αντί του μεγίστου 3,7%m/m
• Έχει ανακτηθεί στους 70 βαθμούς 98%ν/ν αντί του μεγίστου 52%ν/ν και στους 100 βαθμούς 98%ν/ν

Ο υψηλός αριθμός οκτανίων (σ.σ.: 95 RON) πρέπει να αποδοθεί στην υψηλή περιεκτικότητα σε αιθανόλη». Αυτή όμως η γνωμάτευση, όπως είπε στο inside story νομικός σύμβουλος μεγάλου πετρελαϊκού ομίλου, «δεν πρόκειται να ληφθεί υπόψιν από κάποιο δικαστήριο καθώς ο παθών δεν θα είναι σε θέση να τη συνδέσει με την άντληση καυσίμου από το συγκεκριμένο πρατήριο».

Ένα λίτρο χημικού διαλύτη, που συνήθως εισάγεται από τη Βουλγαρία, κοστίζει στον πρατηριούχο 10 λεπτά, ενώ ένα λίτρο αμόλυβδης σούπερ 2,2 ευρώ.

Η υπηρεσία της περιφέρειας που κάνει τον έλεγχο

Η υπηρεσία της περιφέρειας που κάνει τον έλεγχο στεγάζεται στις Ολυμπιακές Εγκαταστάσεις στο Μοσχάτο. Έχει συνολικά πέντε υπαλλήλους, από εννέα που είχε παλαιότερα. Συνολικά, σύμφωνα με πηγή της περιφέρειας που ήθελε να παραμείνει ανώνυμη, έχει κάνει συνολικά 17 ελέγχους σε 150 πρατήρια από την αρχή του 2022. «Οι έλεγχοι αφορούν όλα τα πρατήρια της περιοχής της νότιας Αθήνας εκτός της Γλυφάδας». Στο ερώτημα του inside story «γιατί εκτός της Γλυφάδας», η απάντηση ήταν ότι «δεν προλαβαίνει η υπηρεσία να ελέγξει τη Γλυφάδα» (όχι και πολύ πειστικό, είναι η αλήθεια). Aστυνομικές πηγές αλλά και πηγές των εταιρειών καυσίμων υπολογίζουν ότι 1 στα 4 πρατήρια καυσίμων του λεκανοπεδίου χρησιμοποιούν μεθανόλη (διαλύτες) για δύο λόγους: «Πρώτον διότι δεν είναι σε θέση πάντα να πληρώσουν το καύσιμο και δεύτερον διότι έτσι αποκομίζουν μεγαλύτερο περιθώριο κέρδους με μειωμένες καταναλώσεις».

Κράτος λαθρέμπορος

Αν κοιτάξει κανείς την ιστοσελίδα του Συνδέσμου Εταιρειών Εμπορίας Πετρελαιοειδών (ΣΕΕΠΕ) διαπιστώνει χωρίς πολλές …περικοκλάδες ότι το κράτος δεν θέλει να περιορισθεί το λαθρεμπόριο και η νοθεία, καθώς από το 2009 υποτίθεται ότι λαμβάνει μέτρα για την πάταξη και τον περιορισμό και των δύο φαινομένων, χωρίς ωστόσο τα μέτρα αυτά να οδηγούνται σε ένα οριστικό καθεστώς. Ψηφίζονται δηλαδή νόμοι, οι οποίοι προκειμένου να εφαρμοστούν χρειάζονται την έκδοση προεδρικών διαταγμάτων με τα οποία θα εξειδικευτούν, ή τη συμπλήρωσή τους με τεχνικές προδιαγραφές, οι οποίες δεν εκδίδονται ποτέ ή όταν εκδίδονται είναι ανεφάρμοστες.

Πιο συγκεκριμένα, τρεις μήνες μετά την άνοδο της κυβέρνησης Μητσοτάκη στην εξουσία, ο ΣΕΕΠΕ σημειώνει:

«Είναι δυσάρεστο, μετά από τόσα χρόνια προσπάθειας, να συνεχίζει ο Κλάδος να μαστίζεται από την παραβατικότητα, το λαθρεμπόριο, τη νοθεία, τις πειραγμένες αντλίες, με αντίκτυπο στην Εθνική Οικονομία, τους Έλληνες καταναλωτές, τους εργαζόμενους και τις υγιείς επιχειρήσεις του Κλάδου.

Το τελευταίο διάστημα, με τη δραστηριοποίηση της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), έχουν γίνει πολύ σημαντικά βήματα προόδου, αλλά ακόμα υπάρχουν εκκρεμότητες που επιτρέπουν σε επιτήδειους να συνεχίζουν ανεμπόδιστα την παραβατικότητα.

Είναι επιτακτική ανάγκη να ολοκληρωθεί η εφαρμογή όλων των μέτρων που έχουν νομοθετηθεί –αλλά δεν έχουν υλοποιηθεί ακόμα– και παράλληλα να ενισχυθούν κατάλληλα οι αρμόδιες ελεγκτικές υπηρεσίες, ώστε να προχωρήσουν σε ουσιαστικούς ελέγχους της αγοράς.

Για να ολοκληρωθούν όλα τα μέτρα για την καταπολέμηση της παραβατικότητας στην αλυσίδα εφοδιασμού και διακίνησης των καυσίμων απαιτείται: Πολιτική βούληση, αποφασιστικότητα και δέσμευση».

Image

Με μία κουβέντα, για τον σύνδεσμο των εταιρειών εμπορίας η πρώτη προϋπόθεση είναι να βρεθεί η πολιτική βούληση για να εφαρμοσθεί η νομοθεσία που υπάρχει και που ψηφίσθηκε μετά από πίεση της τρόικας το 2012.

Αυτό φαίνεται να συνέβη τις τελευταίες ημέρες, όταν ο ΣΕΕΠΕ υπέγραψε μια συμφωνία με την ανεξάρτητη αρχή δημοσίων εσόδων (ΑΑΔΕ) για την αξιοποίηση των στοιχείων του συστήματος εισροών-εκροών. Το σύστημα υπάρχει στα χαρτιά από το 2010, αλλά οι πρατηριούχοι μπορούν ακόμα να βάζουν ό,τι στοιχεία θέλουν σε αυτό, χωρίς να υπάρχει η δυνατότητα ανεξάρτητης διασταύρωσης. Οι εταιρείες έχουν βάλει τέτοια συστήματα στα πρατήριά τους, όπως άλλωστε και GPS στα βυτιοφόρα τους. «Το πρόβλημά μας είναι η επεξεργασία των στοιχείων από τα βυτιοφόρα, είναι τόσα πολλά που μόνο ενδεικτικά μπορούμε να τα εξετάζουμε», παραδέχεται στέλεχος μεγάλης εταιρείας πετρελαιοειδών που θέλει να παραμείνει ανώνυμο. «Κρίσιμο σημείο ουσιαστικού ελέγχου της επιβολής του συστήματος», αναφέρει ο ΣΕΕΠΕ, «είναι η εφαρμογή της διάταξης που απαγορεύει στις Εταιρείες Εμπορίας Πετρελαιοειδών να εφοδιάζουν δεξαμενές που δεν διαθέτουν τον οριστικό μοναδικό αριθμό ΑΜΔΙΚΑ που αποκτάει κάθε δεξαμενή διασυνδεδεμένη με σύστημα εισροών-εκροών στην ΓΓΠΣ».

Πέρυσι τον Σεπτέμβριο η ΑΑΔΕ και ο ΣΕΕΠΕ συμφώνησαν σε μία μελέτη για την «επικαιροποίηση» του «κουτσού» συστήματος κρατικών ελέγχων. Όταν αυτή τελειώσει, θα έχουν περάσει... μόνο 12 χρόνια από τις αρχικές δεσμεύσεις του κράτους. Ο Σύνδεσμος των Εταιρειών Πετρελαιοειδών το διαπίστωνε από το 2019: «Δέκα χρόνια έχουν περάσει από το 2009, όταν για πρώτη φορά θεσπίστηκε με νόμο μία ολοκληρωμένη δέσμη μέτρων κατά της παράνομης διακίνησης υγρών καυσίμων. Το σύστημα αυτό, το οποίο προέβλεπε την εγκατάσταση ολοκληρωμένου συστήματος παρακολούθησης και ηλεκτρονικής μετάδοσης δεδομένων εισροών και εκροών καυσίμων στο σύνολο της εφοδιαστικής αλυσίδας (από φορολογικές αποθήκες έως αντλίες πρατηρίου) δεν λειτουργεί ακόμα ολοκληρωμένα και αποτελεσματικά.

Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι δεν έχει εκδοθεί έως σήμερα η Υπουργική Απόφαση που αφορά την εφαρμογή του συστήματος εισροών-εκροών στις φορολογικές αποθήκες, σχετικά με τον τρόπο, τον χρόνο, το είδος, τη συχνότητα αποστολής και τη γραμμογράφηση (σ.σ.: barcode) των δεδομένων του συστήματος, που θα αποστέλλονται στη Γ.Γ.Π.Σ. για διασταύρωση στοιχείων με το ήδη εγκατεστημένο στα πρατήρια. Κατ’ επέκταση δεν μπορεί να γίνει διασταύρωση της ορθότητας των στοιχείων της προμηθεύτριας Εταιρείας, με αυτά που οι Πρατηριούχοι καταχωρούν οι ίδιοι στο σύστημα του πρατηρίου.

Επιπλέον, η εφαρμογή του συστήματος κατά το τμήμα που εγκαταστάθηκε (πρατήρια), παρουσιάζει προβλήματα αξιοποίησης, που οφείλονται στην έλλειψη του κατάλληλου λογισμικού (software), εξοπλισμού (hardware) και επαρκούς προσωπικού ελέγχου στην ΑΑΔΕ και ΓΓΠΣ με συνέπεια:

• Τη μη αξιοποίηση και κατηγοριοποίηση (π.χ. αιτία διακοπής ή απενεργοποίησης συστήματος) του συνόλου των ειδοποιήσεων (alarms) που αποστέλλονται στη ΓΓΠΣ.
• Την αυθαίρετη επαναλειτουργία του συστήματος από τους εγκαταστάτες, χωρίς τεκμηρίωση της αιτίας διακοπής, όπως προβλέπεται από τη σχετική νομοθεσία.
• Να μην ελέγχεται ο πρατηριούχος ή ο εγκαταστάτης για την αιτία διακοπής ή επαναλειτουργίας του συστήματος».

Διαλύτες από τη Βουλγαρία

Η εισαγωγή διαλυτών από τη Βουλγαρία δεν είναι σημερινό φαινόμενο –υπήρχε και πριν από αυτήν την κυβέρνηση. Όμως είναι αμφίβολο αν πριν από το 2019 συμμετείχαν στα κυκλώματα μεταφοράς διαλυτών τόσοι πολλοί κρατικοί υπάλληλοι. «Φυσικά τώρα το κίνητρο είναι πολύ μεγαλύτερο, με την εκτίναξη της τιμής των καυσίμων» λέει στο inside story στέλεχος των ελληνικών τελωνείων που δεν θέλει να κατονομασθεί, καθώς δεν είχε εξουσιοδότηση για να τοποθετηθεί επώνυμα. «Πιάνονται μόνον όσοι καρφώνονται από τις αντίπαλες ομάδες» προσθέτει.

Την περασμένη Τετάρτη έγινε η κηδεία του Γιώργου Μήτσου, που δολοφονήθηκε το Σάββατο 18 Ιουνίου στον Γέρακα. Το Πάσχα είχαν σκοτώσει τον Γιάννη Σκαφτούρο μπροστά στα μάτια της οικογένειάς του. Και οι δύο φόνοι σχετίζονται, σύμφωνα με την αστυνομία, με το μοίρασμα της αγοράς νόθευσης καυσίμων – καύσιμα που καταλήγουν στα ρεζερβουάρ μας.