Ο φυσικός και ο φιλόσοφος: Ένα debate για το μυστήριο του χρόνου
Το 1921 ο Άλμπερτ Αϊνστάιν βραβεύτηκε με το Νομπέλ Φυσικής. Παρόλ’ αυτά οι θεωρίες του δεν γνώριζαν καθολική αποδοχή στους επιστημονικούς κύκλους της εποχής. Ένας από τους επικριτές του ήταν ο φιλόσοφος Ανρί Μπερξόν, ο οποίος παρότι διατύπωνε τον θαυμασμό του για την επιστημονική επάρκεια του Αϊνστάιν, επισήμαινε ότι η ερμηνεία του χρόνου δεν μπορεί παρά να είναι έργο των φιλοσόφων.
Ο Μπερξόν απολάμβανε ιδιαίτερης δημοτικότητας και επιστημονικού κύρους, και είχε κατ’ επανάληψη εκφράσει τη δογματική θέση ότι η φυσική θεωρία δεν μπορούσε να ερμηνεύσει την ουσία της ανθρώπινης ύπαρξης και η θεωρία της σχετικότητας προσέφερε μόνο μια ποσοτική –και συνεπώς ανεπαρκή– αντίληψη για τον χρόνο. Και ο Αϊνστάιν όμως εξέφραζε πολλές επιφυλάξεις για τις μονοδιάστατες αντιλήψεις του Μπερξόν για τον χρόνο, ενώ επέμενε ότι η κοινωνική φιλοσοφία του Γάλλου δεν μπορούσε να “αναμιχθεί” στις προσπάθειες ερμηνείας του χρόνου.
Οι εκατέρωθεν απόψεις για την έννοια του χρόνου εκφράστηκαν δημοσίως σε μια ιστορική συζήτηση που έλαβε χώρα στις 6 Απριλίου 1922 στην Société française de philosophie, παρουσία πολλών κορυφαίων επιστημόνων. Τα πρακτικά της μπήκαν κάτω από το μικροσκόπιο της ιστορικού της επιστήμης
