Η νέα εποχή της Εθνικής Βιβλιοθήκης

Η μεταφορά της Εθνικής Βιβλιοθήκης στο νέο της σπίτι έχει ολοκληρωθεί εδώ και καιρό, ωστόσο τα φιλόδοξα σχέδιά της μπαίνουν μόλις τώρα σταδιακά σε εφαρμογή.
Χρόνος ανάγνωσης: 
4
'
Ανοιχτά Αναγνωστήρια της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος. [©Στέφανος Καστρινάκης]

H αγάπη για τον γραπτό λόγο, η δίψα για ανάγνωση και το πάθος για έρευνα μεταφέρονται εδώ και αιώνες από γενιά σε γενιά. Τη στήριξη αυτής της σημαντικής αποστολής έχει αναλάβει η Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος στη νέα της μορφή, αφού μετά τη μεταφορά της από το εμβληματικό Βαλλιάνειο της Πανεπιστήμιου στους ειδικά διαμορφωμένους χώρους του Κέντρου Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ), ανοίγει την αγκαλιά της σε ένα ευρύ κοινό και επιχειρεί να προσελκύσει ιδιαίτερα τις νέες γενιές.

Μια επίσκεψη στους χώρους της ήταν λοιπόν επιβεβλημένη, για να κατανοήσουμε και να διαπιστώσουμε τι πραγματικά αλλάζει στη πράξη και πώς ένας χώρος που απευθυνόταν σε μυημένους αναγνώστες στοχεύει να γίνει αγαπημένη συνήθεια για τους πολλούς.

Καθώς μπαίνει κανείς στη Βιβλιοθήκη εντυπωσιάζεται από τον γιγάντιο Πύργο Βιβλίων, που σύμφωνα με τον αρχιτέκτονα του κτιρίου, Ρέντσο Πιάνο, αποτελεί το τοπόσημο της Βιβλιοθήκης. Είναι ένας επιβλητικός πύργος ύψους 18 μέτρων, που εκτείνεται σε όλο το ύψος του κτιρίου και περιβάλλεται από ένα σύστημα ελαφρών εξωστών και βιβλιοστασίων, στα οποία δεν έχουν πρόσβαση οι επισκέπτες.

Στον χώρο υποδοχής, την περιέργεια του επισκέπτη προκαλεί το εμβληματικό κινούμενο γλυπτό «Myth» του καταξιωμένου Ιάπωνα καλλιτέχνη Σουσούμου Σίνγκου. Μια αέρινη κατασκευή πού συνοδεύεται από τη φράση: «Επιστήμη, Ιστορία, Λογοτεχνία και Τέχνη συναντιούνται πέρα και πάνω από τον χώρο και τον χρόνο». Και πράγματι, η φράση αυτή φωτογραφίζει την Εθνική Βιβλιοθήκη, αφού πέρα από τον χώρο και τον χρόνο, είναι ο θεματοφύλακας του καταγεγραμμένου ελληνικού πολιτισμού.

Μια συνομιλία με τον γενικό διευθυντή της Εθνικής Βιβλιοθήκης

Ο γενικός διευθυντής της βιβλιοθήκης, Δρ. Φίλιππος Τσιμπόγλου, μας έκανε την τιμή να μας ξεναγήσει σε αυτόν τον σύγχρονο ναό του βιβλίου, στο εσωτερικό του Πύργου Βιβλίων, σε ένα από τα δυο αναγνωστήρια που θα φιλοξενήσουν όσους επιθυμούν να μελετήσουν, σε μια σχεδόν μυστικιστική ατμόσφαιρα, σπάνια τεκμήρια της βιβλιοθήκης. Μας μίλησε με θέρμη και ενθουσιασμό για την αποστολή της ΕΒΕ που, όπως μας είπε, «είναι να εντοπίζει, να συγκεντρώνει, να οργανώνει, να περιγράφει και να διατηρεί για τις επόμενες γενιές την καταγεγραμμένη ιστορία του ελληνικού πολιτισμού».

«Για αυτόν το σκοπό» τόνισε, «σε έναν χώρο έκτασης 22.000 τμ διαμορφώθηκαν θησαυροφυλάκια και πλήρως εξοπλισμένα εργαστήρια για τη σωστή διαφύλαξη, συντήρηση και ψηφιοποίηση των πολύτιμων συλλογών της ΕΒΕ σε κατάλληλες συνθήκες θερμοκρασίας, υγρασίας, φωτισμού και ασφάλειας».

Πάνω από 750.000 τεκμήρια στεγαστήκαν στις νέες εγκαταστάσεις της βιβλιοθήκης και στα βιβλιοστάσια και τα θησαυροφυλάκιά της φιλοξενούνται περίπου 5.500 χειρόγραφα που χρονολογούνται από τον 9ο ως τον 20ό αιώνα, εκατοντάδες χιλιάδες τυπωμένα βιβλία από τo 1470 έως σήμερα, εφημερίδες και περιοδικά, χαρακτικά, χάρτες, αφίσες, μουσικές σημειογραφίες, έργα τέχνης και μεγάλης αξίας συλλογές αρχειακού υλικού, όπως το Αρχείο των Αγωνιστών της Επανάστασης του 1821.

Εμείς είχαμε την τύχη να περιεργαστούμε από κοντά και να κινηματογραφήσουμε δυο σπάνια τεκμήρια της βιβλιοθήκης που πλέον φυλάσσονται στα θησαυροφυλάκια ως κόρες οφθαλμού. Πρόκειται για την πρώτη έκδοση των ομηρικών επών, το πρώτο ελληνικό βιβλίο που τυπώθηκε στη Φλωρεντία το 1488/9 και για τα χειρόγραφα Ευαγγέλια του 12ου αιώνα, διακοσμημένα με 23 αγιογραφίες σπάνιας ομορφιάς.

Ένας ειδικός βιβλιοθηκάριος τα έφερε σε ένα εξοπλισμένο καρότσι, αφού η είσοδος στα θησαυροφυλάκια επιτρέπεται αποκλειστικά σε εξειδικευμένο προσωπικό. Τα ακούμπησε πάνω σε μαξιλάρια και τα ξεφύλλισε με πολύ λεπτούς και προσεκτικούς χειρισμούς.

«Είναι από τις πολύ σπάνιες φορές», μας επισήμανε ο διευθυντής της βιβλιοθήκης, «που εδώ τα βιβλία αυτά μεταφέρονται εκτός θησαυροφυλάκιων».

 

 

Το «δέσιμο» με το αναγνωστικό κοινό

Το παλαιό συναντά, έτσι, το καινούργιο στην ΕΒΕ, αφού στις νέες της εγκαταστάσεις έχει δημιουργηθεί για πρώτη φορά ένα Τμήμα Δανειστικής Συλλογής. Βρίσκεται στο ισόγειο και το 2ο επίπεδο του κτιρίου και περιλαμβάνει βιβλία για παιδιά, εφήβους και ενήλικες. Εκεί είδαμε αναγνώστες να χαίρονται τη μέρα τους μπροστά σε ένα βιβλίο ή σε έναν υπολογιστή και να περιηγούνται ανάμεσα στα ψηφιοποιημένα κείμενα και τις σύγχρονες ψηφιακές υπηρεσίες.

Ειδικά για τους νεότερους επισκέπτες της βιβλιοθήκης υπάρχουν χώροι και υπηρεσίες που είναι προσαρμοσμένες στις ανάγκες και τα ενδιαφέροντά τους.

Το Τμήμα Δανειστικής Συλλογής περιλαμβάνει, επίσης, αίθουσα προβολών, στούντιο κινηματογράφησης, στούντιο μουσικής και ραδιοφωνικό σταθμό. Αναβαθμισμένα είναι στην ΕΒΕ και τα πληροφοριακά συστήματα και δίκτυα διασύνδεσης με άλλες βιβλιοθήκες παγκοσμίως, ενώ θα προσφέρει σε επιστήμονες, ερευνητές και νέες ομάδες χρηστών, ανοιχτή πρόσβαση σε πλούσιο έντυπο και ψηφιακό υλικό για τον Ελληνισμό. Επιπλέον, για ένα περαιτέρω «δέσιμο» με το κοινό, η Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος διοργανώνει εκδηλώσεις για ζητήματα της λογοτεχνίας και της τέχνης, της σκέψης και των ανθρωπιστικών εν γένει σπουδών, τις οποίες επιμελείται ο ίδιος ο πρόεδρος του Εφορευτικού Συμβουλίου της ΕΒΕ Σταύρος Ζουμπουλάκης.

Οι συγκεκριμένες καινοτόμες πρωτοβουλίες, όπως τόνισε αποχαιρετώντας μας ο κ. Τσιμπόγλου, έχουν όλες τον ίδιο στόχο: «τη δημιουργία μιας νέας μεγάλης ομάδας νέων χρηστών και αναγνωστών». Μια ομάδα που έχει ήδη αρχίσει, όπως μας είπε, «να αγκαλιάζει την καινούργια εγκατάσταση της βιβλιοθήκης». Εφάμιλλη πλέον με τις μεγαλύτερες βιβλιοθήκες του κόσμου, η ΕΒΕ ξεκινά έτσι το ταξίδι της. Η ευχή μας είναι να αποτελέσει πόλο έλξης και για τα εκατομμύρια επισκέπτες της χώρας μας που θα έχουν στο εξής τη δυνατότητα να γνωρίσουν σε απόσταση αναπνοής τους θησαυρούς της ελληνικής γραπτής κληρονομιάς.

Το ωράριο λειτουργίας της Εθνικής Βιβλιοθήκης είναι:

  • Τμήμα Γενικής Συλλογής: Δευτέρα-Παρασκευή 09:00-20:00, Σάββατο 09:00-14:00
  • Τμήμα Χειρογράφων, Αρχείων & Ειδικών Συλλογών: Δευτέρα-Παρασκευή 09:00-14:00
  • Τμήμα Δανειστικής Συλλογής: Δευτέρα-Κυριακή 09:00-20:00
  • Ανοιχτά Αναγνωστήρια, υπολογιστές για δημόσια χρήση: Δευτέρα-Κυριακή & επίσημες αργίες 06:00-24:00
Γεννημένη στο Μιλάνο, εγκαταστάθηκε στην Αθήνα το 1986. Eίναι ιδρυτικό μέλος της Ligue Internationale Anti-prohibitionniste. Έχει συνεργαστεί με την Καθημερινή, την Αυγή, την Ελευθεροτυπία, και στην Ιταλία με το L’Espresso. Από το 2010 είναι μόνιμος συνεργάτης της Rainews 24.
Έχει δουλέψει ως κινηματογραφιστής-σκηνοθέτης, ερευνητής οπτικοακουστικού υλικού, φωτογράφος, σχεδιαστής εκδόσεων, μοντέρ και δύτης. Τα τελευταία χρόνια εργάζεται με τους ενάλιους αρχαιολόγους κινηματογραφώντας αρχαία ναυάγια.

Διαβάστε ακόμα

Σχόλια

Εικόνα Anonymous

Σας πείσαμε; Εμείς σας θέλουμε μαζί μας!
Χωρίς τους υποστηρικτές μας
δεν μπορούμε να υπάρχουμε.